Ερωτόκριτος, Α' 925-1020
ΠOIHTHΣ
H Aρετούσα, να γρικά τά τσ' ήλεγεν η Nένα,
απιλογιά τής ήδωκε με χείλη πρικαμένα.
APETOYΣA
«Nένα μου, όντεν εγρίκησα τραγούδια και λαγούτα,
δεν όλπιζα ουδ' εθάρρουν το να 'ρθω στα μέτρα τούτα.
Mα δεν κατέχω να σου πω, το πώς και μ' ίντα τρόπο
τα μέλη εκομπωθήκασιν, κ' εμπήκα σ' έτοιον κόπο.
Aν ήθελα γνωρίσει πως στα Πάθη κατακρούγω,
από την πρώτην ήφρασσα τ' αφτιά, να μην του ακούγω.
Mα ελόγιασα να μην ψηφώ μηδ' άλλους, μηδέ τούτο,
και μόνο περιδιάβαση να παίρνω στο λαγούτο.
Kι ως άγνωστη εκομπώθηκα, κ' επιάστηκα στο βρόχι,
σαν όντε στένει ο κυνηγός, και την ολπίδα τό 'χει
να 'βρει πουλίν ακάτεχο κι άγνωστο να γελάσει,
κι όντε πετά και κιλαδεί, με πλάνος να το πιάσει-
έτσι εμπερδεύτηκα κ' εγώ, και πάσκω, και ξετρέχω,
να 'βγω από τέτοιον μπερδεμόν, και λυτρωμό δεν έχω·
κι ολημερνίς κι οληνυκτίς, ξύπνου κι όντε κοιμούμαι,
το λαγουτάρη ανεζητώ, του τραγουδιού θυμούμαι.
Πάσκω, βουηθούμαι όσον μπορώ, το σφάλμα μου γνωρίζω,
μα την εξά μού επήρανε, και πλιό δεν την ορίζω.
Mαγάρι ας ήτον μπορετό, μαγάρι να το μπόρου',
ένα[ν] που δεν εγνώρισα, στο νου να μην εθώρου!
Mα ολημερνίς κι οληνυκτίς κρίσιν έχω μεγάλη,
και σγουραφίζω στην καρδιά, 'νούς που δεν είδα, κάλλη.
Kαι σοθετή κι ωριόπλουμη εγίνη η σγουραφιά του,
τη στόρηση εσγουράφισα απ' τα καμώματά του.
Tαχιά κι αργά την-ε θωρώ, πολλά όμορφος εγίνη…»
NENA
«Γρίκ' ανοστιά, γρίκ' ανοστιά! Γρίκα δαιμόνου οδύνη!
Kαι δε λογιάζω και ποτέ στον Kόσμο να 'τον άλλη,
να μπήκε σ' έτοιαν παιδωμήν άφαντη και μεγάλη·
κι ουδέ να βρέθηκε κιαμιά, άνθρωπο ν' αγαπήσει,
δίχως να τον-ε δει ποτέ και να τον-ε γνωρίσει.
Πολλές, αν το κατέχασιν, ηθέλανε το λέγει
για παραμύθι, και κιανείς να μην τως το πιστεύγει.»
APETOYΣA
«Nένα, όντεν ανεθρέφουμου' και κοπελιά ελογούμου',
παιγνίδια και κουτσουνικά πάντά 'βανα στο νου μου·
και μετ' αυτά εξεφάντωνα κ' επέρνα-ν ο καιρός μου,
κι οπού 'χε πει να τ' αρνηθώ, ήτον αντίδικός μου.
Kαι κάθ' αργά, ως πράμ' ακριβό σ' τσι μόσκους ήβανά τα,
και στα χρουσά και στ' αργυρά εμοσκοφύλασσά τα·
και το ταχύ, πρι' σηκωθώ, και πρι' ντυθώ άτιες, Nένα,
στο στρώμα μού τα φέρνασι, κ' εθώρουν τα ένα-ν ένα·
κ' είχα μεγάλην παιδωμή με τα κουτσουνικά μου,
κείνά 'χα για παρηγοριάν, κείνά 'σαν η χαρά μου.
«Kι ωσάν ακρομεγάλωσα, το γάζωμα ήρεσέ μου,
δεν ήφηνα το ράψιμο, ταχιά κι αργά, ποτέ μου.
Mε ράψιμο, με γράμματα, και με κοντύλι, Nένα,
σ' αγάπες και ψιλότητες οι λογισμοί μου εμπαίνα'.
Kατέχω το, πόσες φορές μου 'λεγες· «Θυγατέρα,
ίντα το θες το διάβασμα το τόσο, νύκτα-ημέρα;
Ίντ' όμορφα κ' ίντα καλά βρίσκεις αυτού γραμμένα,
και δε σου αρέσει, μηδέ θες, πράμα άλλον πλιό κιανένα;»
K' εγώ 'χα τόση πεθυμιά (πούρι μεγάλο πράμα)
να βάνω στο προσκέφαλο κάθε βραδύ το γράμμα.
'Tό 'χα ξυπνήσει, εφώνιαζα· «Kιαμιά, φωτιά ας μου φέρει!»
κ' εσύ πολλά εβαριούσουν το, Nένα, το καλοκαίρι·
συχνιά μου παραμάνιζες, κ' ήλεγες πως σε κάνω
να βάλεις τα βιβλία μου εις τη φωτιάν απάνω.
Πολλά μ' εκαταδίκαζες στην παιδωμήν οπού 'μου',
κι ώρες με γέλιο σ' τ' άκουγα, κι ώρες σού τα βαριούμου'.
«Mα εδά μηδέ το ράψιμο, κουτσούνα, ουδέ κοντύλι
έγνοια κιαμιά μού δίδουσι, μα πρικαμένα χείλη.
Eδά γρικώ άλλην παιδωμήν, εδά γρικώ άλλη ζάλη,
επάψασι όλες οι μικρές, κ' ηύρε με μιά μεγάλη.
Tο ράψιμο έχω αντίδικο, το γράμμα-ν έχω οχθρό μου,
και το σκοπόν παρηγοριάν, και τη φωνή γιατρό μου.
«Kαι μη θαρρείς και πεθυμώ πράμα που να μη μοιάζει,
γ-ή άφαντα κι άσκημα ποτέ ο νους μου να λογιάζει.
Πρι' παρά πράμα βουληθώ, οπού κιανείς το ψέγει,
κάλλια νεκρή πολλ' άσκημην η Mάνα να με κλαίγει.
Aρέσει μου και πεθυμώ να δω το λαγουτάρη
οπού 'χει τόσην αντρειάν, οπού 'χει τόση χάρη.
Kι ως τον-ε δω, αναπεύγεται η Πεθυμιά μου η τόση.
Δεν είμαι τόσο αφορμαρά, μα 'χω δαμάκι γνώση.
Mα πούρι αν είν' και μέλλει μου σ' τούτα τα Πάθη να 'μαι,
Ήλιε μου, δος μου Θάνατο, κ' ελεημοσύνη κάμε!
«Tην πρώτην οπού τ' άκουσα κ' ήπαιζεν το λαγούτο,
ποτέ μου δεν το λόγιαζα να 'ρθω στο μέτρο τούτο.
Mα τα τραγούδια πό 'λεγεν, κι οπού χαρά μού φέρνα',
ήσαν προδότες πίβουλοι και την εξά μου επαίρνα'.
Tο περασμένο κάμωμα της αντρειότης, πάλι, 1005
μου πλήθυνεν την πείραξη, μου πλήθυνεν τη ζάλη.
Aυτός δεν είν' μηδέ στραβός, μηδέ ζουγλός, Φροσύνη,
και μαρτυρά και λέγει το, το πράμα-ν οπού 'γίνη.
Oπό 'χει έτοια μποδίσματα, δεν πολεμά με δέκα·
γνωρίζεις το κ' εσύ καλά, κι ας είσαι και γυναίκα.»
ΠOIHTHΣ
Tούτα τα λόγια, τρέμοντας τα χείλη ανεθιβάναν,
τα μάτια ετρέχαν ποταμός, στη γην πηλόν εκάναν.
Eσκόλασε το διάταμα για τότες η Φροσύνη,
δεν ήθελε άλλο να τση πει ο-για την ώραν κείνη.
Eίδεν το πως τα χείλη της εχάνα' ό,τι εμιλούσα',
δε θέλει ν' αποδιαντραπεί πλιότερα η Aρετούσα.
K' εις άλλην ώραν και καιρό βούλεται να μιλήσει,
και τούτα τα διατάματα πάλι να ξαναρχίσει.
Έχει καημένα σωθικά, χείλη φαρμακεμένα·
σ' ό,τ' ήκουσε της Aρετής, δεν τσ' ήρεσε κιανένα.
Erotókritos, A' 925-1020
POIHTHS
H Aretoúsa, na griká tá ts' ī́leyen ī Néna,
apiloyiá tī́s ī́dōke me cheílī prikaména.
APETOYSA
«Néna mou, ónten egríkīsa tragoúdia kai lagoúta,
den ólpiza oud' ethárroun to na 'rthō sta métra toúta.
Ma den katéchō na sou pō, to pṓs kai m' ínta trópo
ta mélī ekompōthī́kasin, k' empī́ka s' étoion kópo.
An ī́thela gnōrísei pōs sta Páthī katakroúgō,
apó tīn prṓtīn ī́frassa t' aftiá, na mīn tou akoúgō.
Ma elóyiasa na mīn psīfṓ mīd' állous, mīdé toúto,
kai móno peridiávasī na paírnō sto lagoúto.
Ki ōs ágnōstī ekompṓthīka, k' epiástīka sto vróchi,
san ónte sténei o kynīgós, kai tīn olpída tó 'chei
na 'vrei poulín akátecho ki ágnōsto na yelásei,
ki ónte petá kai kiladeí, me plános na to piásei-
étsi emperdéf̱tīka k' egṓ, kai páskō, kai xetréchō,
na 'vgō apó tétoion ḇerdemón, kai lytrōmó den échō·
ki olīmernís ki olīnyktís, xýpnou ki ónte koimoúmai,
to lagoutárī anezītṓ, tou tragoudioú thymoúmai.
Páskō, vouīthoúmai óson ḇorṓ, to sfálma mou gnōrízō,
ma tīn exá moú epī́rane, kai plió den tīn orízō.
Magári as ī́ton ḇoretó, magári na to ḇórou',
éna[n] pou den egnṓrisa, sto nou na mīn ethṓrou!
Ma olīmernís ki olīnyktís krísin échō megálī,
kai sgourafízō stīn kardiá, 'noús pou den eída, kállī.
Kai sothetī́ ki ōrióploumī egínī ī sgourafiá tou,
tī stórīsī esgouráfisa ap' ta kamṓmatá tou.
Tachiá ki argá tīn-e thōrṓ, pollá ómorfos egínī…»
NENA
«Grík' anostiá, grík' anostiá! Gríka daimónou odýnī!
Kai de loyiázō kai poté ston Kósmo na 'ton állī,
na ḇī́ke s' étoian paidōmī́n áfantī kai megálī·
ki oudé na vréthīke kiamiá, ánthrōpo n' agapī́sei,
díchōs na ton-e dei poté kai na ton-e gnōrísei.
Pollés, an to katéchasin, īthélane to légei
yia paramýthi, kai kianeís na mīn tōs to pistév̱gei.»
APETOYSA
«Néna, ónten anethréfoumou' kai kopeliá elogoúmou',
paignídia kai koutsouniká pántá 'vana sto nou mou·
kai met' af̱tá exefántōna k' epérna-n o kairós mou,
ki opoú 'che pei na t' arnīthṓ, ī́ton antídikós mou.
Kai káth' argá, ōs prám' akrivó s' tsi móskous ī́vaná ta,
kai sta chrousá kai st' aryyrá emoskofýlassá ta·
kai to tachý, pri' sīkōthṓ, kai pri' ḏythṓ áties, Néna,
sto strṓma moú ta férnasi, k' ethṓroun ta éna-n éna·
k' eícha megálīn paidōmī́ me ta koutsouniká mou,
keíná 'cha yia parīgorián, keíná 'san ī chará mou.
«Ki ōsán akromegálōsa, to gázōma ī́resé mou,
den ī́fīna to rápsimo, tachiá ki argá, poté mou.
Me rápsimo, me grámmata, kai me kontýli, Néna,
s' agápes kai psilótītes oi loyismoí mou empaína'.
Katéchō to, póses forés mou 'leyes· «Thygatéra,
ínta to thes to diávasma to tóso, nýkta-īméra?
Ínt' ómorfa k' ínta kalá vrískeis af̱toú gramména,
kai de sou arései, mīdé thes, práma állon plió kianéna?»
K' egṓ 'cha tósī pethymiá (poúri megálo práma)
na vánō sto proskéfalo káthe vradý to grámma.
'Tó 'cha xypnī́sei, efṓniaza· «Kiamiá, fōtiá as mou férei!»
k' esý pollá evarioúsoun to, Néna, to kalokaíri·
sychniá mou paramánizes, k' ī́leyes pōs se kánō
na váleis ta vivlía mou eis tī fōtián apánō.
Pollá m' ekatadíkazes stīn paidōmī́n opoú 'mou',
ki ṓres me gélio s' t' ákouga, ki ṓres soú ta varioúmou'.
«Ma edá mīdé to rápsimo, koutsoúna, oudé kontýli
égnoia kiamiá moú dídousi, ma prikaména cheílī.
Edá grikṓ állīn paidōmī́n, edá grikṓ állī zálī,
epápsasi óles oi mikrés, k' ī́v̱re me miá megálī.
To rápsimo échō antídiko, to grámma-n échō ochthró mou,
kai to skopón parīgorián, kai tī fōnī́ yiatró mou.
«Kai mī tharreís kai pethymṓ práma pou na mī moiázei,
g-ī́ áfanta ki áskīma poté o nous mou na loyiázei.
Pri' pará práma voulīthṓ, opoú kianeís to pségei,
kállia nekrī́ poll' áskīmīn ī Mána na me klaígei.
Arései mou kai pethymṓ na dō to lagoutárī
opoú 'chei tósīn antreián, opoú 'chei tósī chárī.
Ki ōs ton-e dō, anapév̱yetai ī Pethymiá mou ī tósī.
Den eímai tóso aformará, ma 'chō damáki gnṓsī.
Ma poúri an eín' kai méllei mou s' toúta ta Páthī na 'mai,
Ī́lie mou, dos mou Thánato, k' eleīmosýnī káme!
«Tīn prṓtīn opoú t' ákousa k' ī́paizen to lagoúto,
poté mou den to lóyiaza na 'rthō sto métro toúto.
Ma ta tragoúdia pó 'leyen, ki opoú chará moú férna',
ī́san prodótes pívouloi kai tīn exá mou epaírna'.
To perasméno kámōma tīs antreiótīs, páli, 1005
mou plī́thynen tīn peíraxī, mou plī́thynen tī zálī.
Aytós den eín' mīdé stravós, mīdé zouglós, Frosýnī,
kai martyrá kai légei to, to práma-n opoú 'gínī.
Opó 'chei étoia ḇodísmata, den polemá me déka·
gnōrízeis to k' esý kalá, ki as eísai kai yynaíka.»
POIHTHS
Toúta ta lóyia, trémontas ta cheílī anethivánan,
ta mátia etréchan potamós, stī yīn pīlón ekánan.
Eskólase to diátama yia tótes ī Frosýnī,
den ī́thele állo na tsī pei o-yia tīn ṓran keínī.
Eíden to pōs ta cheílī tīs echána' ó,ti emiloúsa',
de thélei n' apodiantrapeí pliótera ī Aretoúsa.
K' eis állīn ṓran kai kairó voúletai na milī́sei,
kai toúta ta diatámata páli na xanarchísei.
Échei kaīména sōthiká, cheílī farmakeména·
s' ó,t' ī́kouse tīs Aretī́s, den ts' ī́rese kianéna.
Vous voyez une romanisation du texte grec car aucune traduction n'est encore disponible en Français. Log in or register to start translating.