Lire cet article en français

Leggere questo articolo in italiano

Φωτογραφία: i-GR/ΚΤ

Ένας βίος αφιερωμένος στην ποίηση! Μία ολόκληρη ζωή στην υπηρεσία των ποιητών όλου του κόσμου, των μεγαλύτερων, των Βραβείων Νόμπελ, αυτών που άφησαν ή θ' αφήσουν τo αποτύπωμά τους στις μέλλουσες γενιές. Εδώ και τριάντα χρόνια ο Νικόλας Κροτσέτι, δημοσιογράφος, Ιταλός εκδότης ελληνικής μητρικής γλώσσας, προσφέρει τους στίχους τους στο ιταλικό κοινό χάρη στις αξιοπρόσεκτες μεταφράσεις του, χάρη στον ασύγκριτο εκδοτικό του οίκο, μικρό μεν, αλλά από τους εξαίρετους της Ιταλίας, και χάρη στο κομψότατο διεθνές περιοδικό του, Poesia, από τις ευρύτερες κυκλοφορίες του είδους στην Ευρώπη. Όμορφη και ηλιόλουστη ήταν η μέρα που μας υποδέχτηκε στο Crocetti Editore, στο Μιλάνο, και μας μίλησε εκτεταμένα για το πάθος του και για την Ελλάδα του.

Ο Νικόλας Κροτσέτι γεννήθηκε στην Πάτρα από μητέρα Ελληνίδα το 1940, όμως οι ιδιοτροπίες της ιστορίας τον πήγαν στην άλλη πλευρά της Αδριατικής. Τον Φεβρουάριο του 1981 άνοιξε τον εκδοτικό του οίκο τυπώνοντας, σε παγκόσμια πρεμιέρα, τα Ερωτικά του Γιάννη Ρίτσου, του οποίου ήταν πάντα ο πιστός φίλος, ο παθιασμένος μεταφραστής και ο πιο ενθουσιώδης θαυμαστής του. Τον Ιανουάριο του 1988 δημιούργησε το περιοδικό Poesia. Και, το 2010, ξεκίνησε τη μετάφραση της Οδύσσειας του Νίκου Καζαντζάκη.

i-GR – Νικόλα Κροτσέτι, όλη η ζωή σας είναι αφιερωμένη στην ποίηση. Πώς γεννήθηκε αυτό το πάθος;

Ν. Κ. – Από πολύ μικρός διαβάζω ποίηση. Έχω διαβάσει εκατοντάδες χιλιάδες ποιήματα. Αλλά, προσωπικά, δεν έχω γράψει ούτε έναν στίχο. Η ζωή των ποιητών εξάλλου με έχει ανέκαθεν μαγέψει· συχνά είναι δυστυχισμένες ζωές γιατί η ποίηση ζητά τα πάντα, απορροφά το αίμα, και δεν δίνει σχεδόν τίποτα σε αντάλλαγμα. Ειδάλλως πώς εξηγείται το γεγονός ότι τόσοι ποιητές έχουν αυτοκτονήσει; Πέθαναν γιατί κατάλαβαν ότι η ουτοπία τους ήταν ένα αδιέξοδο. Δεν είναι εύκολη επιλογή να αφιερώνει κανείς τη ζωή του σε μια δραστηριότητα η οποία, σχεδόν σίγουρα, δεν θα του παραχωρήσει καμία αναγνώριση, καμία αμοιβή. Οι ικανοποιήσεις είναι τόσο λίγες όταν ένας ποιητής πετυχαίνει να αποκτήσει κάποια φήμη... Ξέρω ότι με την ποίηση δεν βγάζει κανείς χρήματα· η ποίηση δεν ενδιαφέρει ούτε τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, ούτε τους θεσμούς. Όπως οι ποιητές, έτσι κι εγώ, ό,τι έκανα το έκανα από αγάπη, από στοργή, από ευγνωμοσύνη. Το έκανα εν ονόματι της ποίησης, για να τιμήσω το χρέος μου έναντι της πατρίδας, της μητρικής μου γλώσσας για την οποία τρέφω μια αγάπη ίση με αυτή που καλλιεργώ προς την ποίηση. Ένιωθα ότι έπρεπε να κάνω κι εγώ για αυτήν την γλώσσα ό,τι η ίδια έκανε για μένα, δίνοντας μου την ευχαρίστηση να την μιλώ, να την μεταφράζω και να διαβάζω την ποίησή της. Για τίποτα άλλο. Εάν η Αμερική μου έμαθε να είμαι πραγματολογικός και επαγγελματικός, αποφασιστικός και μεγαλοπράγμων, η Ελλάδα με διαπαιδαγώγησε στην τέχνη και την ομορφιά.

i-GR – Επομένως, ο αρχικός πυρήνας της ζωής σας και της εργασίας σας είναι πάντα η Ελλάδα και η ελληνική γλώσσα.

Ν. Κ. – Και η ελληνική ποίηση που είναι μια μεγάλη ποίηση. Ειδικά αυτή του Novecento: Kάλβος, Παλαμάς, Καζαντζάκης, Σικελιανός, Σεφέρης, Ελύτης, Ρίτσος, και πολλοί άλλοι ακόμη, όλοι συγκεντρωμένοι σε έναν αιώνα. Είναι μία από τις πιο σημαντικές του παγκόσμιου Novecento. Από το δεύτερο ήμισυ του εικοστού αιώνα και μετά, η ποίηση που εξουσιάζει είναι αυτή της αγγλικής γλώσσας. Και, ο μεγαλύτερος εν ζωή σήμερα ποιητής, κατά τη γνώμη μου, είναι ο Derek Walcott, που γεννήθηκε στη Santa Lucia, ένα νησάκι της Καραϊβικής. Ένας άλλος ποιητής, ο οποίος γράφει ποίηση, όπως κανείς δεν γράφει πια εδώ και αιώνες στην Ευρώπη, είναι ο Αυστραλός Les Murray. Κανείς πια στη Γηραιά Ήπειρο δεν έχει την ανάσα και την έμπνευση να γράφει όπως ο Όμηρος. Ο τελευταίος ποιητής μεγάλης ολκής που μπορούμε να αναφέρουμε είναι ο Καζαντζάκης, ο οποίος έγραψε τη συνέχεια της Οδύσσειας σε 33.333 στοίχους. Με άλλα λόγια, η ευρωπαϊκή ποίηση, εάν εξαιρέσουμε το Γάλλο Bonnefoy –ένας γίγαντας αυτός–, έχει κάπως αναδιπλωθεί, έγινε ποίηση της ενδόµυχης εξομολόγησης: ή έγινε αστική ποίηση ή ποίηση διαμαρτυρίας. Ενώ η ελληνική ποίηση έχει κοσμική διάσταση. Κι αυτό το λέω εγώ που διάβασα από πάθος εκατοντάδες χιλιάδες ποιήματα όλων των χωρών του κόσμου. Μετά τον Καζαντζάκη, ο μοναδικός ποιητής που φιλοδοξεί να περιλάβει ολόκληρο τον κόσμο στην ποίησή του είναι ο Γιάννης Ρίτσος.